Stilpnia cyanoptera

De Stilpnia cyanoptera is ongeveer 13 cm groot en weegt rond de 18 gram. Het is een soort met uitgesproken seksueel dimorfisme. Het mannetje heeft een zwarte kop, keel, vleugels en staart, contrasterend met een geel- tot groenachtige romp en subtiele blauwachtige accenten op de vleugels. Het vrouwtje is matter gekleurd, overwegend grijsgroen met minder contrasterende vleugels en een geelgroene onderzijde.

De soort komt voor in het noordwesten van Zuid-Amerika, met populaties in o.a. Gyuana, Colombia en Venezuela. De soort bewoont vooral randen van vochtige bossen, secundair bos en tuinen, doorgaans in laagland tot middelgebergte, waar zij zich hoofdzakelijk ophoudt in boomkronen en bosranden. Het leefgebied kent een warm tropisch klimaat, met gemiddelde temperaturen rond 22–27 °C. De temperatuur daalt zelden onder 15 °C en kan geregeld boven 30 °C uitkomen. De luchtvochtigheid is doorgaans hoog (vaak >70%), met een duidelijk nat seizoen in veel delen van het verspreidingsgebied. Het dieet bestaat voornamelijk uit fruit en bessen, aangevuld met kleine insecten; tijdens de broedperiode neemt het aandeel insecten toe. De soort foerageert actief in paartjes of kleine groepjes en sluit zich regelmatig aan bij gemengde foerageergroepen. Het is een overwegende standvogel en vertoont slechts matig territoriaal gedrag in de broedtijd; de vocalisaties bestaan uit korte, zachte roepjes en een eenvoudige zang. De voortplanting vindt meestal plaats in het regenseizoen. Het nest is een klein, komvormig nest in struiken of lage bomen; legsels omvatten doorgaans 2–3 eieren. De broedduur bedraagt circa 12–14 dagen, waarna beide ouders de jongen voeren tot zij na ongeveer 14–16 dagen uitvliegen.

Deze soort heeft graag goed beplante volière met voldoende schuilmogelijkheden. Dichte beplanting en takken op verschillende hoogtes bevorderen natuurlijk gedrag. De soort is gevoelig voor koude; langdurige temperaturen onder 12–14 °C moeten worden vermeden, en een matige luchtvochtigheid is wenselijk. Op deze manier houd je de vogels gezond. Het dieet bestaat uit zachtvoer, vruchten en kleine hoeveelheden insecten, aangevuld met mineralen en vitaminen. De soort is doorgaans vreedzaam, maar wordt het best koppelgewijs gehouden. Overmatig zoet fruit kan darmproblemen veroorzaken.

Nestmateriaal bestaat uit kokosvezel of gras, en halfopen nestkastjes worden vaak geaccepteerd. Tijdens de kweek is extra insecten- of eiwitrijke voeding en calcium belangrijk. Ouders broeden meestal goed, mits rust en privacy gewaarborgd zijn. Veelvoorkomende problemen kunnen worden voorkomen door stress te vermijden, voldoende insecten aan te bieden en overbevolking te voorkomen.

Het is soms een onderschatte soort; in goed beplante volières wordt het gedrag actiever en interessanter om te observeren.